FR
 
STARTPAGE Blogs
 
 
Gemene of gemeende gemeeschapsdienst?!
published by , on 10/12/2014

Het federaal regeerakkoord zorgde onmiddellijk voor controverse omdat het de invoering van een gemeenschapsdienst voor langdurig werkzoekenden voorziet. De onderzoeker Bruno van der Linden (UCL) schreef hierover enigszins proactief een paper “Chômage indemnisé contre service à la communauté!” Hij concludeert dat deze vorm van workfare niet wenselijk is omdat er andere manieren zijn om de volgens hem beoogde doelen te bereiken. Hij beschrijft als doelen het onderscheid maken tussen onvrijwillige en vrijwillige werklozen, het bijbrengen van vaardigheden en het vervullen van maatschappelijk behoeften. Ook andere experten gaan tegen dit voorstel in en stellen (DS van 25 oktober) dat workfare de beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt juist verhindert i.p.v. aanmoedigt (werkzoekenden worden immers buiten de arbeidsmarkt open gehouden). Het risico op verdringing van betaald werk wordt eveneens aangevoerd. Ik ben het met deze experten evenwel niet eens omdat er al een invulling wordt gegeven die niet per se de praktijk moet zijn en vooral ook omdat ik sowieso inschakeling beter vind dan elke vorm van passiviteit. Studies van Hans De Witte (KUL) en Amartya Sen tonen voldoende en overtuigend aan dat werkloosheid absoluut onwenselijk is. Werkloosheid gaat gepaard met psychologische en gezondheidsproblemen, technisch kwalificatieverlies, vermindering van het verantwoordelijkheidsbesef, motivatieverlies,  sociale uitsluiting, ondermijning van de gezins- en samenlevingsrelaties, beperkingen inzake creativiteit en innovatie etc. … Het kan dus nooit of nimmer de bedoeling zijn  om een systeem te verkiezen of te onderhouden dat werkloosheid in stand houdt.

In mijn boek “Werk Aan Werk” schets ik een beleidskader voor activeringsbeleid dat in essentie steunt op twee pijlers: de “capability approach”  en de participatieladder. Het eerste principe houdt in dat arbeidsmarktvoorzieningen altijd gericht moeten zijn op empowerment van (toekomstige) medewerkers: zorg voor opleidings-, ontwikkelings- en loopbaanmogelijkheden. Dump deze werkzoekenden niet in programma’s die hun competenties niet aanspreken en ontwikkelen. En hiermee maken we al de brug naar het tweede principe. Zorg dat mensen kunnen participeren op hun niveau en van daaruit gestimuleerd worden de participatieladder te beklimmen. De participatieladder schaalt activiteiten in op zes treden: contacten binnen de huiselijke kring, externe sociale contacten, arbeidsmatige activiteiten onder begeleiding (vaak met zorg- en welzijnsbegeleiding), tijdelijke activerende trajecten richting arbeidsmarkt, betaald werk met ondersteuning en betaald werk. Gemeenschapsdiensten kunnen zich situeren op de derde of vierde trede. Opstappen naar vormen van betaald werk zijn dus mogelijk.

In plaat van dus “ja” of “neen” te zeggen tegen gemeenschapsdiensten,  komt het er dus op aan om de gemeenschapsdienst vorm te geven aan de hand van deze principes. Één belangrijke voorwaarde is al terug te vinden in het regeerakkoord. Namelijk de gemeenschapsdienst moet in een traject naar werk (lees: de participatieladder) passen. Dit betekent dat het gaat om (be)geleide gemeenschapsdienst waarbij niet de behoeften van de betrokken organisatie voorop staan maar wel het ontwikkeltraject van de medewerker. Dit is duidelijk anders dan in de klassieke tewerkstellingsprogramma’s en sommige werkervaringsprojecten waar de organisatiebehoeften primeren en dus de band tussen de medewerkers en de open arbeidsmarkt wordt geknipt. In die val mogen we niet opnieuw trappen. Het traject van de medewerker moet centraal staan.  Juist daarom pleitte ik eerder al in het boek “Chinese vrijwilligers? Over de driehoeksverhouding tussen vrijwilligerswerk, activering en arbeidsmarkt” voor begeleid vrijwilligerswerk als schakel naar de arbeidsmarkt. Nederlands evaluatie-onderzoek bevestigt de ervaring van alle direct betrokkenen dat dit soort sociale activering kan werken  en dat begeleid vrijwilligerswerk voor een deel van de “activeringsklanten” een zinvolle rol speelt. De in Vlaanderen ontwikkelde werkvorm “arbeidszorg” schrijft zich reeds in deze aanpak in en biedt een hele resem van arbeidsmatige activiteiten aan onder begeleiding voor zeer kwetsbare doelgroepen met een verre afstand tot de “reguliere” arbeidsmarkt. Maar de derde en vierde trap van de participatieladder zijn nog te weinig uitgebouwd waardoor te veel werkzoekenden onder hun” capability”-niveau worden ingezet of noodgedwongen werkloos blijven.

Aangezien het federaal regeerakkoord voor de gemeenschapsdienst pleit voor een samenwerkingsakkoord met de gewesten – die bevoegd zijn voor het activeringsbeleid – , staat er ons niets in de weg om de principes van “empowerment” en “participatieladder” te vertalen in de uitwerking ervan en zo de betrokken langdurige werklozen terug een opstap naar de arbeidsmarkt te bieden…

Laat ons deze kans gemeend grijpen!

 

Post a reaction

Your email address will not be published. Required fields are marked *

* Comments are welcome in English, French or Dutch. Only reactions by authors who have stated their full name and e-mail address will be published. No mention of e-mail addresses will be made on the website. We only require them to enable us to contact the writer of the reaction should this prove necessary. HRMblogs.com reserves the right to delete reactions that are not in conformity with the general conditions and code of behaviour of this website.

recent reactions
 
poll

    Should an employer facilitate the practice of the Ramadan at the workplace?

    View Results

    Loading ... Loading ...

 
 
categories
 
archive
 
Disclaimer

Everything posted on this website/blog is the personal opinion of the individual contributor and does not necessarily reflect the view of BizInfo/HRMblogs or its clients, nor the author respective employer or clients.