FR
 
STARTPAGE Blogs
 
 
Een alternatief arbeidsmarktbeleid voor Brussel
published by , on 18/01/2008

De toestand op de Brusselse arbeidsmarkt is rampzalig. Eind 2007 klokte de werkloosheidgraad (ruime definitie) in Brussel af op 22;1%, Wallonië kwam uit op 19,4 en Vlaanderen op 8,9. Meer enge definities van de werkloosheid komen uit op lagere percentages maar even grote verschillen tussen de drie gewesten. Het voorbije jaar daalde de werkloosheid in Vlaanderen nog met bijna 12% en in Wallonië met bijna 10%. Brussel kon daar nauwelijks een daling van 3,5% tegenover stellen. Ook de toekomst belooft niet veel beterschap. Vlaanderen stevent volgens het Federaal Planbureau af op een werkzaamheidsgraad van 69,3% in 2012 waardoor het Lissabon objectief van 70% sneller dan verwacht in het vizier komt. Wallonië en Brussel blijven sterk achter met werkzaamheidsgraden van respectievelijk 57,5 en 57,6%.

De problemen van de Brusselse arbeidsmarkt zijn bekend. De mismatch tussen aangeboden banen en kwalificaties van de plaatselijke arbeidsreserve is gigantisch. De plaatselijke werkzoekenden moeten wedijveren met inkomende pendel uit Vlaanderen en Wallonië. Een gebrekkige talenkennis, gebrek aan kwalificaties, mobiliteitsproblemen en vormen van discriminatie zorgen er bovendien voor dat ze de vele openstaande vacatures in Vlaanderen weinig of niet kunnen invullen. Daarbovenop komt de niet optimale werking van de plaatselijke publieke arbeidsbemiddelaar (vroeger bekend onder de namen Orbem/BGDA, sinds vorig jaar Actiris). Een bureaucratische en centralistische bedrijfscultuur en een gebrek aan middelen als gevolg van institutionele versnippering zorgde ervoor dat er geen sprake kon zijn van een dynamisch arbeidsmarktbeleid. Dat de plaatselijke politici de toestand zo lang hebben laten aanmodderen is onbegrijpelijk. Het is nagenoeg onmogelijk om hiervoor geen cynische verklaringen te bedenken. Een bijkomend euvel van Actiris was ongetwijfeld de weigerachtige houding om samen te werken met de andere gewestelijke diensten (VDAB en Forem). Tot voor kort kon de VDAB niet eens eigen vacatures publiceren in Brussel. De omvorming van Orbem/BGDA tot Actiris wil meer zijn dan een naamswissel. De onderneming wil werken aan klantvriendelijkheid en een meer gedecentraliseerde werking. Bovendien is er nu wel sprake van enige vorm van samenwerking met de andere diensten. Het is zeer de vraag of dit voldoende zal zijn voor de bestaande uitdagingen. De wijzigingen veranderen niets aan de institutionele vormgeving van de arbeidsmarkt in Brussel waarbij opleiding en bemiddeling ressorteren onder verschillende bevoegdheden.  Enkele maanden geleden zei de huidige Actyris baas Eddy Courtheoux in een interview in deze krant dat er voor individuele werklozenbegeleiding in Brussel geen plaats is wegens gebrek aan middelen. Een jongere heeft er slechts om de drie maanden contact met een bemiddelaar. Alle beschikbare centen gaan naar de jongeren. Ondanks een verdubbeling van de werkloosheid bij 50 plussers is er, opnieuw door gebrek aan middelen, geen enkele begeleiding voor deze groep.

Deze  toestand is sociaal en economisch onaanvaardbaar. Het roer dient drastisch omgegooid. Hoewel de huidige veranderingen binnen de dienst aanmoediging verdienen is het duidelijk dat deze niet voldoende zijn om de toekomstige uitdagingen de baas te kunnen omdat ze niets veranderen aan de institutionele vormgeving van de Brusselse arbeidsmarkt. Het is opvallend maar tegelijkertijd zorgwekkend dat er bij de huidige denkoefeningen over de regionalisering van het arbeidsmarktbeleid weinig over de Brusselse arbeidsmarkt wordt gesproken.  De huidige voorstellen gaan meestal in de richting van meer homogene bevoegdheidspakketten voor de drie gewesten. Dit is ongetwijfeld positief voor Vlaanderen maar lost  voor Brussel de problemen niet op. Vlaanderen kan zich echter geen Brussel veroorloven met een ontoereikend arbeidsmarktbeleid.  In Brussel bevindt zich nl. een belangrijk deel van de demografische arbeidsmarktreserve. Een meer radicaal voorstel zou erin kunnen bestaan om in het kader van de staatshervorming de arbeidsbemiddeling te transfereren van gewest naar de gemeenschapsmaterie. Dit zou VDAB en FOREM volledige speelruimte geven in Brussel. Dit zou het probleem van te weinig beschikbare middelen voor de integratie van Brusselse werkzoekenden minstens gedeeltelijk oplossen.  Zowel Vlaanderen als Wallonië zouden bijkomend middelen kunnen inbrengen. Het voorstel zou in Brussel ook de splitsing tussen bemiddeling en opleiding ongedaan maken.  De Brusselse werkzoekenden zouden kunnen profiteren van grotere schaalvoordelen en meer uitgebreide dienstverlening. Hoe VDAB, Actiris en FOREM zich in Brussel tot elkaar moeten verhouden is voor verder discussie vatbaar en moet via interregionaal overleg worden opgelost.  Overleg tussen twee gemeenschappen is sowieso gemakkelijker dan tussen drie gewesten. Dit levert nog eens bijkomende winst op.

Er is in deze sprake van urgentie. De arbeidsmarktuitdagingen voor de drie gewesten zijn bekend. Sommige oplossingen zijn enkel mogelijk in het kader van een staatshervorming. Indien de Brusselse arbeidsmarkt nu niet mee hervormd wordt in de komende staatshervorming is een grote kans verkeken. De gevolgen daarvan zullen nog lang voelbaar zijn, ook in Vlaanderen.

(Deze column verscheen eerder in De Morgen)

Post a reaction

Your email address will not be published. Required fields are marked *

* Comments are welcome in English, French or Dutch. Only reactions by authors who have stated their full name and e-mail address will be published. No mention of e-mail addresses will be made on the website. We only require them to enable us to contact the writer of the reaction should this prove necessary. HRMblogs.com reserves the right to delete reactions that are not in conformity with the general conditions and code of behaviour of this website.

recent reactions
 
poll

    Should an employer facilitate the practice of the Ramadan at the workplace?

    View Results

    Loading ... Loading ...

 
 
categories
 
archive
 
Disclaimer

Everything posted on this website/blog is the personal opinion of the individual contributor and does not necessarily reflect the view of BizInfo/HRMblogs or its clients, nor the author respective employer or clients.